Ekonomistler büyüme verisini nasıl yorumladı?
Türkiye ekonomisinin 2025 yılı 3. çeyrek büyüme verileri açıklandı. Ekonomistler veri için ne yorum yaptı?
Türkiye ekonomisi 2025 yılı 3. çeyreğinde, ekonomistlerin yüzde 3,97 olan beklentisinin altında kalarak yıllık bazda yüzde 3,7 büyüdü. Ekonomide bir önceki çeyreğe göre büyüme ise yüzde 1,1 oldu.
Ekonomistler, büyüme verilerini nasıl değerlendirdi?
“Gelir dağılımındaki bozulma devam etti”
Ekonomi gazetesi yazarlarından Dr. Burcu Aydın, “Ekonomi yılın 3. çeyreğinde %3,7 büyüdü. Büyüme, inşaat sektörü kaynaklı oldu (%13,9) Tarım ise %12,7 ile sert daraldı. Çeyreklik bazda büyüme momentumu gücünü korudu Milli gelir bir önceki çeyreğe göre %1,1 oranında arttı. (Yıllıklandırılmış %4) Büyümenin kaynağı iç talep oldu. Hanehalkı tüketimi: %2,1, yatırımlar %4 oranında arttı. Dış talep ise %4,4 azalarak büyümeyi aşağı çekti. Gelir dağılımındaki bozulma devam etti. İşgücü ödemelerinin milli gelirden aldığı pay %35'e düştü (mavi) Yatırımlardaki artışa karşın sabit sermayeye giden pay da %19,4 ile tarihi diplere geriledi (kırmızı)” değerlendirmesini yaptı.
Gelir dağılımındaki bozulma devam etti.
— Burcu Aydın (@aydin_brcu) December 1, 2025
👉 İşgücü ödemelerinin milli gelirden aldığı pay %35'e düştü (mavi)
👉 Yatırımlardaki artışa karşın sabit sermayeye giden pay da %19,4 ile tarihi diplere geriledi (kırmızı) pic.twitter.com/LUoK8oNWzI
“Reel faizin tarihi yüksek seviyelere çıktığı dönemde”
Prof. Dr. Ali Hakan Kara, “İçerde ve dışarda büyük şoklar yaşadığımız ve reel faizin tarihi yüksek seviyelere çıktığı Mart-Nisan aylarını takip eden dönemde ekonomi çeyreklik bazda %1,6 ve %1,1 büyüdü. Yıllık büyüme ivmesi %5,5’e denk geliyor” değerlendirmesini yaptı.
İçerde ve dışarda büyük şoklar yaşadığımız ve reel faizin tarihi yüksek seviyelere çıktığı Mart-Nisan aylarını takip eden dönemde ekonomi çeyreklik bazda %1,6 ve %1,1 büyüdü.
— Hakan Kara (@ali_hakan_kara) December 1, 2025
Yıllık büyüme ivmesi %5,5’e denk geliyor. pic.twitter.com/FPtNL10Ect
“Kompozisyonu bozuk ve kalitesiz bir büyüme”
Prof. Dr. Serap Durusoy, büyüme verisine yönelik paylaşımlarında şunları ifade etti:
“TUIK 3.ceyrek büyüme verisi 3,7 yıllık bazda beklenti altında geldi. Tüketim tarafında canlılık devam ediyor. Ama yatırım tarafında herhangi bir kesinti olmaması önemli bir gelişme. Çeyrekten çeyreğe kamu harcamalarında 1.3'luk bir artış söz konusu. Tüketim tarafında büyümeye gelen katkınız beklenenden güçlü gelmesi dezenflasyon politikası açısından olumsuz bir durum. Bugün açıklanan büyüme verisi geçmişe dönük olsa da potansiyel büyüme açısından elbette önemli. 3. çeyrek büyüme verisinin alt bileşenlerine bakıldığında yine kompozisyonu bozuk ve kalitesiz bir büyüme olduğu görülüyor. Tarım sektöründeki yüzde 12,7'lik azalma gıda enflasyonu açısından sorunun büyüklüğünü ortaya koydu. İşgücü ödemelerinin milli gelirden aldığı payın yüzde 35'e düşmesi adaletsiz gelir dağılımı konusundaki tabloyu ortaya koydu.”
Bugun aciklanan buyume verisi geçmişe dönük olsa da potansiyel buyume acisindan elbetteki onemli. 3. ceyrek buyume verisinin alt bileşenlerine bakıldığında yine kompozisyonu bozuk ve kalitesiz bir büyüme oldugu goruluyor.
— Prof.Dr.Serap Durusoy (@serapdurusoy) December 1, 2025
“Tahminlerin aksine yüksek “
Prof. Dr. Fatih Özatay, büyüme verisini çeyreklik bazda yüksek bulduğunu ifade ederek, şu soruyu sordu:
“3. çeyrek büyümesi tahminlerin aksine yüksek: Yıllık: 3,7 Çeyreklik: 1,1. Özellikle bu yüksek. Yıllığı: 4,4. Şimdiden, ilk üç çeyrekteki büyüme 3,5 oldu. Daha 4. çeyrek var. Özel tüketim ilk iki çeyrekte azalıyorken, şimdi sıçradı: Çeyreklik: 2,1 (yıllığı: 8,5!) Öte yandan GSYH'deki sanayi katma değeri ile sanayi üretim endeksi neredeyse zıt hareket ediyor: Çeyreklik artışlar: GSYH'deki sanayi: 0,2; 2,2; 1 Endeks: 1,6; 0,6; -0,6 Ne olmaktadır?”
3. çeyrek büyümesi tahminlerin aksine yüksek:
— Fatih Özatay (@OzatayFatih) December 1, 2025
Yıllık: 3,7
Çeyreklik: 1,1. Özellikle bu yüksek. Yıllığı: 4,4.
Şimdiden, ilk üç çeyrekteki büyüme 3,5 oldu.
Daha 4. çeyrek var.
Özel tüketim ilk iki çeyrekte azalıyorken, şimdi sıçradı: Çeyreklik: 2,1 (yıllığı: 8,5!)
Öte yandan…
“Beklentiler dahilinde”
Banu Kıvcı Tokalı, “3Ç yıllık büyüme oranı: %3,7 (tahminim de %3,7 idi)” verinin beklentileri doğrultusunda gerçekleştiğini açıkladı.
3Ç yıllık büyüme oranı: %3,7 (tahminim de %3,7 idi).#Büyüme https://t.co/ZJUCjdWFOd
— Banu Kıvcı Tokalı (@Banu_KT) December 1, 2025
“Küçülen bir büyüme”
Prof. Dr. Ensar Yılmaz, Şaşırtmıyor: i. küçülen bir büyüme ii. inşaat, finans ve hizmet ağırlıklı bir büyüme iii. gelir dağılımını bozan bir büyüme iv. dış ticaret açığını büyüten bir büyüme v. devleti küçülten bir büyüme” değerlendirmesinde bulundu.
Şaşırtmıyor:
— Ensar Yılmaz (@ensar_yilmazz) December 1, 2025
i. küçülen bir büyüme
ii. inşaat, finans ve hizmet ağırlıklı bir büyüme
iii. gelir dağılımını bozan bir büyüme
iv. dış ticaret açığını büyüten bir büyüme
v. devleti küçülten bir büyüme pic.twitter.com/0zUUw9ruWd
“Faiz indirim oranının artış beklentisi güçleniyor”
Sertaç Ekeke, “Gelen büyüme datası ve beklenen enflasyon verisiyle birlikte faiz indirim oranının artış beklentisi güçleniyor diyebiliriz” diye ifade etti.
Gelen büyüme datası ve beklenen enflasyon verisiyle birlikte faiz indirim oranının artış beklentisi güçleniyor diyebiliriz.
— Sertaç Ekeke (@SertacEkeke) December 1, 2025
