Açlık kan şekerinde gizli tehlike: Bu rakamı gördüyseniz diyabet kapınızda demektir!
Açlık kan şekeri, vücudun glukoz metabolizmasını ve diyabet riskini gösteren en kritik sağlık verisidir. Sağlıklı bir bireyde bu değerin 70-100 mg/dL arasında olması ideal kabul edilirken, 126 mg/dL ve üzeri diyabet habercisidir. Erken dönemde fark edilen yüksek şeker, yaşam tarzı değişiklikleri ve doğru beslenme ile ilaçsız kontrol altına alınabilir. Lifli gıdalar tüketmek, düzenli yürüyüş yapmak ve paketli ürünlerden uzak durmak şeker seviyesini dengeler. Gizli şeker aşamasında atılacak doğru adımlar, kronik diyabet hastalığını kalıcı olarak önlemenin en etkili yoludur.
AÇLIK KAN ŞEKERİ NEDİR VE VÜCUT İÇİN NEDEN ÖNEMLİDİR?
Açlık kan şekeri, en az sekiz saat boyunca hiçbir şey yenilip içilmedikten sonra kandaki glukoz seviyesini ölçen temel bir laboratuvar testidir. Vücudumuz aldığı besinleri enerjiye dönüştürmek için glukoza ihtiyaç duyar ve insülin hormonu bu şekerin hücre içine girmesini sağlar. Sağlıklı bir insanda açlık anında kandaki şeker miktarının belirli dengeli sınırlar içinde kalması hayati önem taşır. Bu değerin sürekli yüksek seyretmesi, insülin hormonunun görevini yapamadığını veya yetersiz salgılandığını gösterir.
İDEAL KAN ŞEKERİ DEĞERLERİ VE SINIRLARI NELERDİR?
Sağlıklı bir yetişkinde açlık kan şekerinin 70 ile 100 mg/dL arasında olması idealdir. Ölçüm sonuçlarının 100 ile 125 mg/dL arasında çıkması, halk arasında gizli şeker olarak bilinen prediyabet dönemine işaret eder. Eğer yapılan iki farklı ölçümde de açlık şekeri 126 mg/dL ve üzerinde çıkıyorsa kişiye diyabet teşhisi konulur. Bu değerlerin düzenli takip edilmesi, sinsi ilerleyen şeker hastalığının erkenden yakalanması için en güvenilir yöntemdir.
DOĞRU KAN ŞEKERİ ÖLÇÜMÜ NASIL YAPILMALIDIR?
Evde veya laboratuvarda yapılan açlık kan şekeri ölçümlerinin doğru sonuç vermesi için belirli kurallara uyulması şarttır. Ölçümden önce en az 8, en fazla ise 12 saat boyunca su hariç hiçbir besin veya kalori içeren içecek tüketilmemelidir. Testten akşam aşırı karbonhidratlı, yağlı veya şekerli gıdalar tüketmek ertesi sabahın sonuçlarını yanıltıcı şekilde yüksek çıkarabilir. Ayrıca ev tipi cihazlarla yapılan ölçümlerden önce ellerin mutlaka yıkanıp iyice kurulanması gerekir.
GİZLİ ŞEKER DÖNEMİ GERİ ÇEVRİLEBİLİR Mİ?
Açlık kan şekerinin 100-125 mg/dL arasında olduğu prediyabet evresi, kalıcı şeker hastası olmadan önceki son çıkış kapısıdır. Bu aşamada olan bireyler, doğru adımları atarak kan şekerini yeniden normal seviyelere çekme şansına sahiptir. Yaşam tarzında yapılacak köklü değişiklikler ve kilo kontrolü, hücrelerin insüline karşı geliştirdiği direnci kırabilir. Bu kritik dönemde beslenme uzmanı eşliğinde hazırlanan bir program, hastalığın ilerlemesini durdurabilir.