Hollanda hayvancılığına ne yaptı?
Avrupa’nın en büyük tarımsal ürün ihracatçısı Hollanda, hayvancılık işletmelerinin üçte ikisini kapatacak bir “iklim koruma” kararına neden ve nasıl imza attı?
28bin 800 hayvan çiftliği ve 152 milyon hayvan varlığı olan Hollanda’da sivil toplumun gücü hayvancılık sektörünü allak bullak etti. Hollanda hükümetinin aldığı kararla hayvancılık işletmelerinin üçte ikisi kapanacak. Kalan işletmeler ıslah edilecek. 104 milyar Euro ile Avrupa’nın en büyük tarımsal ürün ihracatçısı olan Hollanda, bu yolla nitrojen oksit zehirlenmesine karşı kırılgan doğa alanlarını koruyacak.
5 Temmuz ‘da Hollanda 2. Meclisi “Çevreyi Kirleten Zararlı Kimyasal Maddelerin Dışarı Salınmasını Kesme Planı”nı kabul etti. Buna temel olan yargı kararı “Urgenda İklim Davası” olarak anılıyor. Urgenda Vakfı bir STK. 886 üyesi yargıya başvurdu, yargı “çevre ve iklim” adına 9 Ekim 2018’de onları “haklı” buldu. Devlet konuyu “temyiz” etti, yüksek yargıya götürdü. Yüksek yargı bu karara “onay” verince iş Hollanda devleti için bağlayıcı hale geldi.
Bu süreçte hayvancılık işletmeleri çeşitli eylemler yaptı. Çiftçi Yurttaşlar Partisi konuyu kamuoyuna taşıdı. “Çiftçi Yoksa Besin Yok” kampanyası yaptılar. Eylemlere aşırı sağ siyasi partiler sahip çıktı. Aşırı sağ “Bu emisyon rakamları Davoscuların uydurmasıdır” dedi. Ama bu işte geriye dönüş yok ve şimdi iş uygulamaya dönüşecek.
Plana göre bir yıllık geçiş dönemi olacak. Endüstriyel hayvancılık işletmelerin kapanmasından oluşan tüm zararları devlet karşılayacak. Yapacakları yeni ekolojik tarım yatırım giderleri ödenecek.
Bu düzenlemeyle aşırı nitrojen ve amonyak salgılayan 28 bin 800 hayvancılık işletmesinin 11 bin 200’ü “hemen” kapatılacak. 17 bin 600 işletmenin yüzde 50’si değişim görmek zorunda kalacak. Büyükbaş hayvan ve domuz varlığının üçte biri yok edilecek. Böylece Hollanda’nın nitrojen salımını yüzde 70 önlemesi bekleniyor.
Bu karar dünyada bir sektör üstünde iklim adına “en etkili karar” olma özelliğini taşıyor. BM İnsan Hakları Komiseri bu kararı alkışladı, diğer ülkelere örnek olmasını diledi.
İhracatında net yüzde 20 eksilmeye karşın Hollanda’nın çevre ve iklim saygısı adına, bu tercihin arkasında durması dikkatle izlenmesi gereken bir karar…
GÜNÜN SÖZÜ:
Merkez Bankası “dondurduğu” faiziyle dünyanın tersine bir yürüyüşte ısrarlı ve kararlı…