Ordulu kadınlara taflanla Yerli Yerinde ekonomi!

Tarımda fındıkla özdeşleyen Ordu’da, Karadeniz Bölgesi’ne özgü taflan meyvesini ekonomiye kazandıracak bir proje başladı. ABC Deterjan’ın Yerli Yerinde projesinin ikinci ayağında Perşembeli çiftçi kadınlar için taflan işleme tesisi kuruldu. Tarım ve Orman

Ordu’nun verimli topraklarında fındıktan başka zenginliklerin de hakkı teslim ediliyor. Karadeniz Bölgesi’ne özgü taflan (karayemiş) meyvesinin bol yetiştiği ilde, antioksidan etkisiyle son dönemde tıp dünyasında da adından sıkça söz ettiren bu meyve, girişimci kadınların emeğiyle kazanca dönüşecek. Yılda yaklaşık 500 ton taflanın toplandığı Ordu’da bu değer, üretim ve pazarlama modeliyle ekonomiye kazandırılacak.

İki yıl önce yerelde kadınları ekonomiye dahil etmek amacıyla Yerli Yerinde projesini başlatan ABC Deterjan, Osmaniye’de safran yetiştiren kadınlara verdiği destekten sonra şimdi de Ordu’nun Perşembe ilçesindeki taflan üreticisi kadınları bir araya getirdi. Tarım ve Orman Bakanığı’nın da desteklediği Yerli Yerinde Taflan Projesi kapsamında Perşembe’de bir kurutma ve işleme tesisi kuruldu.

Anadolu'da 300 kadına ulaşılacak

Projeyi anlatmak üzere Perşembeli kadınlarla bir araya gelen ABC Deterjan Pazarlama Müdürü Deniz Özyer, Osmaniye’deki safran projesinden sonra yeni ürünleri belirlemek üzere Tarım Bakanlığı’na gittiklerinde Perşembe’deki taflan çalışmasını öğrendiklerini ve çok etkilendikleri ifade ediyor. Diyor ki, “Burada kadınlar çok çalışkan. Ancak israf edilen bir değer var. Laz kirazı da denilen taflan, çok değerli. Bu israfı önleyeceğiz ve kadınların emekleriyle kazanmalarına destek olacağız.” Yerli Yerinde projesiyle farklı bölgelerden 300 kadına ulaşmayı hedeflediklerini söyleyen Özyer, Perşembe’deki ilgiden oldukça memnun. Yerli Yerinde kapsamında kadınlara sadece bir tesis sunulmuyor; onlara hijyen, pazarlama gibi konularda eğitim de veriliyor. Özyer, ABC olarak taflan aromalı sıvı sabun üreterek de projeye destek verdiklerinin altını çiziyor.

İlk etapta 50 kadın dahil oldu

Perşembe’de yerlere dökülen taflanlarla kadınlara nasıl bir gelir kapısı oluşturulabileceği üzerinde uzun süredir kafa yoran Ziraat Mühendisi Elif Saka’nın deyimiyle “Fırsat ayaklarına” gelmiş. İşe önce bir dernek kurmakla başlayan Saka, Perşembe Sakin Şehir Üretici Kadınlar Derneği'ni (PERÜKDER) hayata geçirmiş. PERÜKDER Başkanı Elif Saka ve yönetim kurulundaki arkadaşlarının ilk tespiti ise bir işleme tesisi gerektiği olmuş. Bunun için gittikleri Ordu Tarım ve Orman İl Müdürlüğü de projeye inanınca süreç hızlanmış. Tarım ve Orman İl Müdürü Kemal Yılmaz, "Taflan her yerde var ama değerlendirilemiyor ve bu, bizi de üzüyordu. Ne yapabiliriz diye düşünürken ABC Deterjan Yerli Yerinde projesiyle geldi. İyi olacak hastanın doktor ayağına gelirmiş” diye anlatıyor süreci.

400 ton taflan işlenecek

ABC Deterjan ve bakanlığın birlikte yaklaşık 500 bin TL’lik yatırımla hayata geçirdiği Perşembe’de yapılan meyve kurutma tesisinde kadınlar topladıkları taflanları kurutmanın yanı sıra marmelat, turşu gibi katma değerli ürünlere çevirerek de satışa sunacak. Kemal Yılmaz’ın verdiği bilgiye göre tesiste ilk etapta 20 ton taflan kurutulacak. Yılmaz, “Biz burada elma gibi meyveleri de işleyeceğiz. Bu tesiste yılda 400 ton meyveyi işlemeyi hedefliyoruz. Bunu kadın çiftçilerle yapacağız. Meyvelerin verimli değerlendirilmesi durumunda bölgedeki kadınlara 5-6 milyon liralık iş hacmi yaratılmış olacak" diyor.

Aylık 2 bin TL kazanç öngörülüyor

PERÜKDER Başkanı Elif Saka’nın, Tarım ve Orman İl Müdürlüğü’nün desteğini alarak taflan projesiyle ilgili yürüttüğü fizibilite çalışmaları, bölgedeki kadınlara ciddi bir gelir sağlayacağını ortaya koyuyor. Saka, projeksiyonu şöyle anlatıyor: “Taflan çok değerli. Gittikçe farkındalık da artıyor. Talepler şimdiden gelmeye başladı. Hesaplamalarımıza göre kadınların bu işten her ay yaklaşık bin ile 2 bin TL civarında bir ücret kazanması öngörülüyor. Tesisimize gelen bir meyvenin sıfır atıkla mamul haline getirilmesi hedefleniyor. Kurutmaya değer görmediğimiz meyvelerimizi reçel, pekmez, pestil ve turşu gibi ürünler haline getireceğiz. Tesisle 2020 için 50 kadınımıza iş gücü oluşturmayı hedefliyoruz. 2025’e kadar da 100’e çıkmayı öngörüyoruz.”

1546’da İtalya’ya taflan ihraç edilmiş!

Taflan; diğer adıyla karayemiş Karadeniz’e has bir meyve ancak Türkiye’de çok tanınmıyor. Kayıtlara göre 1546 yılında ilk olarak Pierre Belon tarafından toplanan bu meyve, Karadeniz Kirazı olarak adlandırılmış ve aynı yıl, İstanbul üzerinden İtalya’ya, Viyana, Fransa ve İngiltere’ye ihraç edilmiş. Budanarak şekil verilebilmesi, dökülmeyen parlak koyu yeşil yaprakları ve kokulu beyaz çiçekleri ile taflan, 1600 yılından itibaren tüm Avrupa’da park ve bahçelerde yetiştirilmeye başlanmış.Günümüzde 20 çeşidi olan taflan yapraklarının distile edilmesiyle eczacılıkta kullanılan aqualaurocerasi veya laurocerasin elde ediliyor. Yaprakları buna benzer birçok yöntemle ilaç sanayisinde kullanılan taflanın meyvelerinin de şifalı etkileri olduğu belirtiliyor.