Ekonomi Terimleri

Havale

(Remittance) 1-Belli bir paranın, bir başka kimseye ödenmek üzere üçüncü kişiye yetki verilmesine hukuk dilin­de havale denir. Havale niteliği gereği çok sayıda şubesi veya temsilcileri olan banka ve benzeri kuruluşların yapabi­leceği

Hava Parası

Hava Parası Nedir?

(Key money) Ticaret yeri veya konut olarak kiraya verilen taşınmazlarda, ki­racının belirlenmiş kiradan ve depozi­todan ayrı olarak, taşınmazın sahibine veya eski kiracıya vermek durumunda kaldığı para tutarıdır.

Hayali İhracat

(Fictitious export) Fazla vergi iadesi almak veya diğer ihracat teşviklerinden yararlanmak için, gerçeğe aykırı belge­lerle bildirimler yapılmasıdır. Hayali ihracatta değersiz bir mal ihraç edildiği halde bildirimde değeri yüksek bir m

Hayat Pahalılığı

(High cost of living) Hayat pahalılığı elde edilen gelirin ihtiyaç duyulan mal ve hizmetleri satın almaya yetmemesidir. Bu niteliği ile hayat pahalılığı enf­lasyondan farklıdır. Enflasyon oranının sıfır olduğu bir durumda bile hayat pa

Hayat Sigortası

(Life insurance) Hayat sigortasının konusu doğrudan doğruya insan haya­tıdır. Sözleşme yapıldıktan sonra sigor­talının ölümü halinde sigorta tutarının, sigortalının kanuni mirasçılarına öden­mesi gerekir.

Hayat Standardı

(Living standart) Toplumun ya da top­lumu oluşturan grup ve kişilerin mal ve hizmetleri tüketme imkânları ile belir­lenen yaşama düzeyidir.

Hayat Standardı Esası

Ticari kazanç sahipleri ile serbest mes­lek erbabının elde ettiği gelir vergisine tabi gelirlerin, belli tutarların altına in­mesine önlemek amacıyla getirilen vergi güvenlik sistemidir. Türkiye’de bu uygu­lama 2002 yılı başında kaldır

Hazır İmkânlar

(Standing facilities) TCMB’nin para po­litikası hedefleri çerçevesinde, para arzı­nın ve ekonominin likiditesinin etkin bir şekilde düzenlenmesi amacıyla, bankala­ra ve aracı kurumlara politika faiz oranla­rından kısa vadede sağlamış o

Hazine

(Treasury) Hazine, devlet bütçesi çer­çevesinde yapılacak hizmetler için ge­rekli para akımını sağlayan bir kamu yönetim birimidir. Devletin kasadarlı- ğını yapan bu kuruluş, başkent dışında­ki işlemlerini kendisine bağlı mal san­dıkla

Hazine Bonosu

(Treasury bill) Hazine bonoları, vade tarihinde alacaklıya ödenecek devlet borcudur. Borçlu durumunda olan Hazine’dir. Merkez Bankası, ticaret banka­ları ile öbür mali aracılar, şirketler veya özel kişiler alacaklı olabilirler. Hazine

Hazine Garantisi

(Treasury guarantee) Kamu ve özel kuruluşların borçlarına Hazine’nin ver­diği güvencedir. Bu garantiler KİT’lerin ve yerel yönetimlerin borçları için veri­lebilir. Hazine yatırım garantisi, yap-işlet-devret modeli ile gerçekleştirilen

Hazine Nakit Dengesi

(Treasury cash balance) Hazine nakit dengesi, merkezi bütçenin bir parçası olan genel bütçenin nakit olarak tahsil edilmiş gelirleri ve özelleştirme fon ge­lirlerinin toplamıyla nakit olarak öden­miş giderleri arasındaki farkı ifade ed

Hazine ve Maliye Bakanlığı

10 Temmuz 2018 tarihli Cumhurbaşkan­lığı kararnamesi ile Hazine Müsteşarlığı ve Maliye Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı adı altında birleştirilmiştir. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın esas gö­revi, maliye ve ekonomi politikalarının

Hâzineye Kısa Vadeli Avans

(Short term advances to Treasury) Cari yıl bütçesinde geçici gelir-gider denge­sizliği durumunda, cari yıl bütçesinin belli bir oranı kadar Hazine’nin Merkez Bankası’ndan sağladığı kısa vadeli kre­didir. Merkez Bankası’nın, talep edile

Heckscher-Ohlin Teorisi

(Heckscher-Ohlin Theory, factor pro­portions theory) Mukayeseli üstünlük modeline emeğin yanında ikinci bir üre­tim faktörü olarak sermayenin de dahil edilmesi ile ortaya konan bir teoridir. Klasik mukayeseli üstünlük analizinde üretim

Herfindahl-Hirschman Endeksi

(Herfindahl-Hirschman Index) Bir ürün pazarında, sanayi dalında veya sektördeki firmaların pazar payları ka­relerinin toplamından oluşan endekstir. Bu piyasa yoğunlaşma endeksi, firmalar arasında anlaşma ortamının bulunup bulunmadığı k

Hesaben Saklama

(Book entry) Menkul değerlerin elektro­nik ortamda hesaben saklanmasını ta­nımlayan bir terimdir. Hazine’den satın alınan Hazine bonosu ve devlet tahville­ri, isteyenlere fiziki olarak verilir. Talep edildiğinde hesaben saklama hizmeti

Hesap

(Account) 1- Bir finansal kuruluş nezdinde müşteri adına açılan her türlü hesaptır. 2- Borçlu ve alacaklı kalemler arasındaki işlemlerin kaydedildiği yere de hesap de­nir. 3- Reklamcılıkta müşteri için yapılan iş de “account” olarak ad

Hesap Verilebilirlik

(Accountability) Karar mekanizmasında bulunanlara yardımcı konumda olan kamu görevlilerinin veya özel şirket­lerin yöneticilerinin, görevleri kapsa­mında yaptıkları eylemlerinden dolayı her an hesap vermeye hazır bulunma­ları durumunu

Heterodoks İstikrar Programları

(Heterodox stability programs) Fiyat artış beklentilerini kırarak enflasyonu kısa sürede düşürmek için uygulanan ekonomik politikalar demetidir. Bu tür programlar para ve maliye politikaları ile birlikte fiyatları ve ücretleri sabitleş